Kupując nowy sprzęt AGD, telefon, meble czy odzież, większość osób zakłada, że w razie problemów będzie mogła złożyć reklamację. W praktyce konsumenci mają do dyspozycji dwa odrębne rozwiązania. Są nimi rękojmia oraz gwarancja. Choć oba pozwalają dochodzić swoich praw po wykryciu wady produktu, działają na innych zasadach i dają nieco inne możliwości.
Znajomość różnic między tymi rozwiązaniami pozwala świadomie wybrać korzystniejszą drogę reklamacji i uniknąć niepotrzebnych nieporozumień ze sprzedawcą lub producentem.
Gwarancja i rękojmia to nie to samo
Największym błędem jest traktowanie obu pojęć jako synonimów. Tymczasem są to dwa niezależne uprawnienia.
Rękojmia wynika bezpośrednio z przepisów prawa i odpowiada za nią sprzedawca. Oznacza to, że kupujący może zgłosić wadę niezależnie od tego, czy producent dołączył kartę gwarancyjną.
Gwarancja jest natomiast dobrowolnym zobowiązaniem udzielanym najczęściej przez producenta, choć może jej udzielić również importer lub sprzedawca. Jej warunki określa dokument gwarancyjny, dlatego zakres ochrony może się różnić w zależności od produktu.
Na czym polega rękojmia?
Rękojmia chroni kupującego wtedy, gdy zakupiony produkt ma wadę fizyczną lub prawną. Wadą fizyczną może być między innymi nieprawidłowe działanie urządzenia, uszkodzenie materiału albo brak właściwości, które produkt powinien posiadać.
Korzystając z rękojmi, konsument może domagać się:
- naprawy produktu,
- wymiany na nowy egzemplarz,
- obniżenia ceny,
- zwrotu pieniędzy, jeśli wada jest istotna.
To kupujący decyduje, z którego uprawnienia chce skorzystać, choć w niektórych sytuacjach sprzedawca może zaproponować inne rozwiązanie, jeśli będzie ono zgodne z obowiązującymi przepisami.
Jak działa gwarancja?
Gwarancja jest dodatkową formą ochrony oferowaną przez gwaranta. To właśnie on określa, jakie usterki obejmuje ochrona, jak długo trwa oraz w jaki sposób przebiega procedura zgłaszania reklamacji.
W praktyce gwarancja najczęściej przewiduje:
- bezpłatną naprawę,
- wymianę uszkodzonych części,
- wymianę całego produktu.
Może jednak zawierać także wyłączenia odpowiedzialności. Zdarza się na przykład, że nie obejmuje uszkodzeń mechanicznych albo awarii wynikających z niewłaściwego użytkowania.
Czy można wybrać sposób reklamacji?
Tak. Jeśli produkt posiada gwarancję, a jednocześnie obowiązuje odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi, konsument sam wybiera, z którego rozwiązania chce skorzystać.
Nie ma obowiązku rozpoczynania reklamacji od gwarancji. W wielu przypadkach rękojmia okazuje się korzystniejsza, ponieważ wynika z przepisów prawa, a nie z zapisów przygotowanych przez producenta.
Warto również pamiętać, że skorzystanie z gwarancji nie pozbawia prawa do dochodzenia roszczeń z rękojmi, jeśli okaże się to bardziej opłacalne.
Kiedy lepiej wybrać rękojmię?
Rękojmia może być dobrym rozwiązaniem wtedy, gdy wada pojawiła się krótko po zakupie lub gdy sprzedawca jest łatwo dostępny i szybko rozpatruje reklamacje.
Jest również korzystna w sytuacji, gdy kupujący chce domagać się obniżenia ceny albo odstąpić od umowy z powodu istotnej wady. Takich możliwości gwarancja nie zawsze przewiduje.
Dodatkowym atutem jest fakt, że sprzedawca odpowiada za zgodność towaru z umową niezależnie od tego, czy producent udzielił gwarancji.
Kiedy warto skorzystać z gwarancji?
Gwarancja może okazać się wygodniejsza, jeśli producent oferuje sprawny serwis, odbiór uszkodzonego sprzętu z domu lub bardzo długi okres ochrony.
Część producentów zapewnia także naprawy realizowane w autoryzowanych punktach, co pozwala zachować wysoką jakość obsługi i wykorzystanie oryginalnych części zamiennych.
Przed zgłoszeniem reklamacji warto dokładnie przeczytać warunki gwarancji, ponieważ to właśnie one określają prawa i obowiązki obu stron.
O czym pamiętać przed zgłoszeniem reklamacji?
Bez względu na wybraną formę ochrony dobrze jest zachować dowód zakupu oraz przygotować dokładny opis zauważonej wady. Warto również zrobić zdjęcia uszkodzenia, jeśli problem jest widoczny.
Im precyzyjniej zostanie opisana usterka, tym łatwiej będzie przeprowadzić całą procedurę reklamacyjną. Dobrą praktyką jest również zachowanie kopii zgłoszenia oraz korespondencji prowadzonej ze sprzedawcą lub gwarantem, ponieważ może okazać się przydatna w przypadku dalszego dochodzenia swoich praw.
Źródło: www.helpline.org.pl
